Yüksek Basınçlı Kazan Borusu Teknik Detayları ve Tedarik Rehberi
Endüstriyel tesislerin, termik santrallerin ve ısıtma sistemlerinin kritik bileşenlerinden biri olan kazan borusu, yüksek sıcaklık ve basınç altında buhar veya sıcak su taşımak üzere özel olarak tasarlanmış çelik borulardır. Genellikle dikişsiz olarak üretilen bu borular, çatlama veya sızıntı riskini minimize ederek tesis güvenliğini en üst düzeye çıkarır. Bu kapsamlı rehber, doğru malzeme seçimi, standart ölçüler ve teknik özellikler konusunda size yol gösterecektir. Isıl işlem görmüş bu boruların kalitesi, bir enerji santralinin ya da endüstriyel kazanın ömrünü doğrudan etkiler.
1. Kazan Borusu Üretim Standartları ve Malzeme Kaliteleri
Kazan borularının en önemli özelliği, servis sıcaklıklarında yüksek akma mukavemetini (yield strength) koruyabilme yeteneğidir. Kullanılacak basınca ve sıcaklığa göre farklı çelik kaliteleri ve standartlar tercih edilir.
En Çok Kullanılan Avrupa (EN) Standartları
Avrupa normlarına göre, basınçlı sistemlerde en sık karşılaşılan kaliteler “GH” (Guaranteed High Temperature) eki ile belirtilir. Bunlar, yüksek sıcaklıkta sürünme (creep) direncine sahip malzemelerdir.
P235GH ve P265GH (Dikişsiz Boru)
Bu kaliteler, alaşımsız çelik olup, yüksek sıcaklıklarda kullanılan basınçlı ekipmanlarda, kazanlarda ve ısı değiştiricilerinde temel boru malzemeleri olarak kullanılır. P235GH boru, daha düşük akma mukavemetine sahipken, P265GH daha zorlu koşullara dayanıklıdır. Her ikisi de EN 10216-2 standardına tabidir.
- EN 10216-2: Dikişsiz çelik borular için Avrupa standardıdır. Yüksek sıcaklık ve basınç gereksinimlerini karşılar.
- Malzeme Numarası: P235GH için 1.0345, P265GH için 1.0425’tir.
Amerikan (ASTM) Standartları ve Karşılıkları
Özellikle ihracat projelerinde veya Amerikan şartnamelerinde ASTM standartları ön plana çıkar. Bu standartlar genellikle dikişsiz soğuk çekilmiş boruları kapsar.
| ASTM Kodu | EN Kodu Karşılığı | Özellik |
|---|---|---|
| ASTM A179 | Yaklaşık P235GH | Soğuk Çekilmiş Dikişsiz Kazan ve Isı Eşanjörü Boruları (Düşük Karbonlu) |
| ASTM A192 | Yaklaşık P265GH | Yüksek Basınçlı Kazanlar İçin Dikişsiz Karbon Çelik Borular |
| ASTM A210 | – | Orta ve Yüksek Basınçlı Kazanlar İçin Boru (Özel Alaşımlı) |
2. Kazan Borusu Ebat ve Ağırlık Hesaplama Yöntemi
Kazan boruları, standart boru ölçülerinden farklı olarak hem dış çap hem de et kalınlığı (Sch – Schedule) ile tanımlanır. Basınç, et kalınlığını belirleyen en kritik faktördür.
Kazan Borusu Teorik Ağırlık Formülü
Dikişsiz kazanlık boru ağırlığı, çeliğin yoğunluğu ($7.85$ kg/dm$^3$ veya $7850$ kg/m$^3$) temel alınarak hesaplanır. Aşağıdaki formül, borunun uzunluğunu 1 metre kabul ederek teorik ağırlığı (kg/m) verir:
$$ \text{Ağırlık} \ (\text{kg/m}) = \left( \text{Dış Çap} – \text{Et Kalınlığı} \right) \times \text{Et Kalınlığı} \times 0.02466 $$Bu formülde dış çap ve et kalınlığı milimetre (mm) cinsindendir. Üretim toleransları (genellikle $\pm 10\%$) nedeniyle teorik ağırlık ile gerçek ağırlık arasında küçük farklılıklar olabilir.
Kazan Borusu Ağırlık ve Maliyet Hesaplayıcı
İstenen ebatlardaki borunun tahmini ağırlığını ve maliyetini hesaplayın. (Baz fiyat ortalama 2.10 USD/kg alınmıştır).
3. Güncel Kazan Borusu Maliyet Analizi (Tonaj Bazlı)
Kazan borularının birim maliyeti, standart çelik borulara göre daha yüksektir. Bunun temel nedenleri, kullanılan alaşımlı çeliğin kalitesi, dikişsiz üretim zorluğu ve uygulanan hidrolik testler gibi ek maliyetlerdir. Aşağıdaki fiyatlar, piyasa koşullarına göre değişkenlik göstermekle birlikte, toptan alımlarda geçerli güncel seviyeleri yansıtmaktadır. Fiyatlar genellikle tonaj (kg) bazında ve USD cinsinden belirlenir.
| Kalite Sınıfı | Ebat Aralığı (Dış Çap – Et Kalınlığı) | Tahmini Fiyat (USD/Ton) |
|---|---|---|
| P235GH – EN 10216-2 | 21.3 mm – 60.3 mm (2 mm – 4 mm) | 2100 $ – 2400 $ |
| P265GH – EN 10216-2 | 76.1 mm – 168.3 mm (4 mm – 8 mm) | 2300 $ – 2650 $ |
| ASTM A179 / A192 | 25.4 mm – 50.8 mm (2.5 mm – 5 mm) | 2200 $ – 2500 $ |
4. Uygulama Alanları ve Kritik Kullanım Yerleri
Kazan boruları, sadece buhar kazanlarında değil, sıcaklığın ve basıncın kritik olduğu tüm tesisat ve ekipmanlarda kullanılır. Yüksek sıcaklıkta yırtılma ve korozyona karşı dayanıklılık esas alınır.
Başlıca Kullanım Sektörleri
- Enerji Santralleri: Termik, doğalgaz ve kömür yakıtlı santrallerin buhar ve süper ısıtıcı hatlarında.
- Petrokimya ve Rafineriler: Yüksek ısı eşanjörleri ve reaktör borulamalarında.
- Endüstriyel Kazanlar: Fabrika ve tesislerin merkezi ısıtma kazanlarında, buhar jeneratörlerinde.
- Isıtma, Havalandırma ve İklimlendirme (HVAC): Büyük çaplı merkezi ısıtma sistemlerinin yüksek basınçlı hatlarında.
5. Kazan Borusu Tedarik ve Kalite Kontrol
Kazan borusu tedariği, standart ticari boru alımından farklıdır; uluslararası geçerliliğe sahip sertifikasyon (3.1 sertifikası) ve tahribatsız testler (NDT) zorunludur.
Zorunlu Testler ve Sertifikasyonlar
- Hidrostatik Test: Borunun sızdırmazlık ve basınç dayanımını test etmek için su ile yüksek basınca tabi tutulması.
- Eddy Current Testi: Yüzey ve yüzey altı kusurları tespit etmek için kullanılan tahribatsız muayene yöntemi.
- 3.1 Sertifikası (EN 10204): Borunun kimyasal ve mekanik özelliklerinin, sipariş edilen standartlara uygun olduğunu belgeleyen, üretici tarafından onaylanmış resmi dokümandır. Bu sertifika, yüksek basınçlı sistemler için olmazsa olmazdır.
6. Sevkiyat ve Lojistik Hizmetleri
Ağır ve uzun mamuller olan kazan borularının nakliyesi, özel ekipman ve dikkat gerektirir. Boruların hasar görmemesi ve nemden korunması, uzun vadeli performansları için önemlidir. İstanbul, Kocaeli, Ankara, İzmir gibi büyük sanayi merkezleri başta olmak üzere, Türkiye genelindeki tüm sanayi bölgelerine güvenli ve sigortalı sevkiyat hizmeti sunulmaktadır.
Hızlı Teklif ve Danışmanlık Hattı
Projeniz için en uygun kalitede (P235GH, P265GH, A179 vb.) ve ebatta kazan borusu tedarik etmek için uzman ekibimizle iletişime geçebilirsiniz. Stok durumu ve güncel tonaj bazlı fiyatlar hakkında anlık bilgi alabilirsiniz.